Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska w Gdańsku

Trakt św. Wojciecha 293D 80-001 Gdańsk tel.: 58 309 49 11 - 13 fax.: 58 309 46 34 sekretariat@gdansk.wios.gov.pl

Książki i magazyny ogrodnicze kuszą pięknymi zdjęciami ogrodów bo przecież każdy chciałby mieć wyjątkowy ogród wokół domu, odpoczywać na odpowiednio „urządzonej” działce, czy po prostu przebywać w otoczeniu, w którym może się zrelaksować. Rośliny. To one odgrywają ważną rolę w naszym życiu. Od najdawniejszych czasów stanowią źródło pożywienia, służą jako materiał budowlany, odzież czy lekarstwo. Tworzą naturalne środowisko, dostarczają niezbędnego do życia tlenu oraz pozytywnie oddziałują na nasze zdrowie i samopoczucie. Zazwyczaj otaczamy się roślinami pięknymi, pachnącymi, tymi które się nam podobają i wśród których dobrze się czujemy. Jednak przed posadzeniem każdej rośliny, obok jej walorów estetycznych lub użytkowych oraz wymagań, warto wziąć pod uwagę również sposób jej rozmnażania oraz sprawdzić skąd pochodzi, a tym samym jaki będzie miała wpływ na środowisko i nasze otoczenie.

garden

Wiele roślin stosowanych w ogrodnictwie nie pochodzi z Polski, a nawet kontynentu europejskiego, lecz zostało sprowadzonych przez człowieka z innych części świata. Rośliny obcego pochodzenia, ze względu na walory dekoracyjne i użytkowe, mają ważne znaczenie gospodarcze, jednak niektóre mogą stanowić zagrożenie dla rodzimych zasobów przyrodniczych. Zagrożenie to wynika z faktu, że część roślin „zbiegła” z uprawy i stała się nowym składnikiem dzikiej flory lub została celowo zasadzona. W środowisku przyrodniczym Polski występuje ok. 3500 gatunków roślin naczyniowych, z czego rośliny obcego pochodzenia stanowią aż 30%. Tak duży udział gatunków obcych wynika z coraz większej presji człowieka na środowisko. Jednak tylko niewielka część gatunków obcych stanowi obecnie zagrożenie dla rodzimej przyrody, są to tzw. inwazyjne gatunki obce. Gatunki te negatywnie wpływają na środowisko przyrodnicze, m.in. poprzez przekształcanie siedlisk, wypieranie gatunków rodzimych lub nawet ograniczanie bazy pokarmowej dla zwierząt. Oddziaływanie to jest szczególnie dotkliwe w ekosystemach naturalnych lub półnaturalnych takich jak: zbiorowiska nadrzeczne, lasy, łąki czy pastwiska, a także w obszarach chronionych, m.in. w parkach narodowych, parkach krajobrazowych i obszarach Natura 2000. Niektóre z gatunków inwazyjnych mogą powodować również straty gospodarcze, np. rozprzestrzeniając się jako chwasty na gruntach rolnych lub na terenach budowlanych, a nawet stanowić zagrożenie dla zdrowia ludzi i zwierząt, powodując alergie czy poparzenia. Problem związany z rozprzestrzenianiem się gatunków obcych jest na tyle istotny, że zostały podjęte działania zarówno w poszczególnych krajach, jak i w ramach współpracy międzynarodowej, zmierzające do ograniczenia tego zjawiska. Wyniki badań wskazują, że jednym z głównych źródeł rozprzestrzenienia się inwazyjnych gatunków roślin na świecie jest ogrodnictwo. Z tego powodu Rada Europy wraz z Europejską i Śródziemnomorską Organizacją Ochrony Roślin opracowała „Europejski Kodeks postępowania w zakresie ogrodnictwa i inwazyjnych roślin obcych”, a także zaleciła opracowanie krajowych kodeksów w zakresie gatunków obcych i ogrodnictwa, we współpracy z branżą ogrodniczą.

Polski kodeks powstał w Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Celem Kodeksu dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia, poprzez określenie dobrych praktyk, jest zapobieganie przedostawaniu się z ogrodów i terenów zieleni do środowiska przyrodniczego, roślin należących do gatunków obcych, które mogą stanowić zagrożenie dla rodzimej przyrody, gospodarki oraz zdrowia człowieka. Kodeks został opracowany przez grono ekspertów, a jego treść zaakceptowało 20 instytucji reprezentujących administrację publiczną, organizacje pozarządowe, jednostki naukowe oraz wiodące stowarzyszenia branży ogrodniczej.

Kodeks Dobrych Praktyk w Ogrodnictwie jest przeznaczony dla osób uprawiających własne ogrody, jak również zawodowo zajmujących się ogrodnictwem, które chciałyby przyczynić się do ochrony przyrody. Stosowanie Kodeksu ma charakter dobrowolny i jest dowodem wysokiej świadomości ekologicznej. Zasady Kodeksu:

  1. Poznaj, co dokładnie uprawiasz lub sprzedajesz.
  2. Wprowadzaj prawidłowe oznakowania oferowanych do sprzedaży roślin.
  3. Miej aktualną wiedzę, które obce gatunki roślin stosowanych w ogrodnictwie są inwazyjne.
  4. Zrezygnuj z uprawy „zakazanych gatunków” oraz „uzgodnionych gatunków” obcych roślin.
  5. Przekazuj klientom informacje o inwazyjnych gatunkach roślin.
  6. Unikaj wprowadzania do swojego ogrodu i na tereny zieleni roślin zaliczanych do gatunków inwazyjnych.
  7. Promuj stosowanie rodzimych lub nieinwazyjnych roślin obcego pochodzenia.
  8. Utrzymuj rośliny obcego pochodzenia w ogrodzie, tak aby nie przedostawały się „za płot”.
  9. Wyrzucaj odpady roślinne w sposób odpowiedzialny – nigdy „na dziko”.

Zaangażuj się w ochronę różnorodności biologicznej i wypełnij deklarację o stosowaniu Kodeksu Dobrych Praktyk w Ogrodnictwie. Będzie to znak, że dbałość o środowisko jest dla Państwa cenną wartością. Złożenie deklaracji:

  • umożliwia powołanie się na złożoną promesę,
  • wykorzystanie logo będące potwierdzeniem stosowania Kodeksu,
  • dostęp do bezpłatnych materiałów promocyjnych, w miarę ich dostępności, do dystrybucji w sklepie, urzędzie czy podczas konferencji.

Materiały do pobrania:

Kodeks dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia

Deklaracja o stosowaniu Kodeksu dobrych praktyk Ogrodnictwo wobec roślin inwazyjnych obcego pochodzenia

Więcej informacji w serwisie kdpo.gdos.gov.pl.

Źródło: GDOŚ

UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii. Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to.
Ok